VEDANTA

Wetenschap van Bewustzijn

De bron en het ontstaan ​​van deze drie toestanden is hiraṇyagarbhaḥ. Daarom staat Hiraṇyagarbhaḥ bekend als sṛṣṭi sthiti laya kartā.

Er zijn geen losse zaken die ooit geschapen of vernietigd worden. Het universum en alles wat hier is, is een manifestatie in de vorm van namen en vormen (nāma rūpam) van brahman zelf. Het vindt niet buiten Brahman plaats, aangezien er alleen maar brahman, puur bewustzijn is.

Na verloop van tijd wordt het ongemanifesteerd in Brahman en wordt het opnieuw gemanifesteerd (verschijnt) in Brahman in een beginloze, eindeloze cyclus. Brahma khālu idam sarvam (Chāndogya 6.2.1), dit alles is zeker Brahman. Iha nānā kiñcana nāsti (Bṛhadāraṇyaka 4.4.19), Er is is geen enkele veelheid (er is hier geen pluraliteit of verscheidenheid).

Het woord schepping is daarom uiteindelijk niet de accurate vertaling van sṛṣṭi. Niets is geschapen, niets is geboren (ajati). De sṛṣṭi is een manifestatie van de potentiële, ongemanifesteerde toestand van māyā.

De beginloze, eindeloze cyclus saṁsāra is geen wilsdaad van Brahman. Het universum manifesteert zich alleen om het prārabdha-karma van talloze jīva’s wettig te vervullen.

Om jezelf hiervan vrij te stellen is het zinvol om een onderscheid te maken tussen īśvara sṛṣṭi en jīva sṛṣṭi. Īśvara sṛṣṭi is de totale, neutrale manifestatie-schepping van het goddelijke als alle kracht, alle kennis. De transactionele werkelijkheid die dit oplevert heet vyāvahārika satya. Net als dat er maar een bewustzijn is, is er ook maar een kosmisch gebeuren.

Om pure mokṣa (vrijheid) te zijn, zul je je als individu eerst redelijkerwijs moeten aansluiten op dit objectieve niveau. Dit is de kwalificatie vairagya (zonder bindende verlangens). Dit doe je met devotie en overgave door middel van beoefening als karma yoga (acties opdragen aan īśvara) en upāsana yoga (mediteren op īśvara). Alleen degene die leeft om bij te dragen, kan zijn zelfbeeld verleggen van kleine ik, naar het complete, oneindige zelf. Dan pas wordt de mind van de aspirant voor vrijheid kalm en evenwichtig en is deze geschikt voor ware zelfkennis.

Jīva sṛṣṭi is dus de subjectieve, individuele creatie in onze mind, op basis van persoonlijke voor- en afkeren, oordelen en interpretaties. Elk individu kijkt anders naar de wereld. Deze subjectieve, fantasie- beleving staat het meest ver van het volstrekt neutrale brahman en heet prātibhāsika satya. Omdat een individu in een subjectieve creatie leeft van angsten en verlangens houdt hij de manifestatie gaande.

In deze termen loopt de weg naar vrijheid dus van jīva sṛṣṭi via īśvara jīva sṛṣṭi naar geen sṛṣṭi. Dit derde niveau heet pāramārthika satya, letterlijk de werkelijkheid (satya) voorbij of vooraf (pāram) aan alle doelen (ārthika).

De uitleg van deze Sanskriet term is geschreven door Simon de Jong.
Op de index pagina vind je de volledige Sanskriet begrippenlijst. 

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum.

Meld je aan voor de nieuwsbrief
(verschijnt hooguit enkele malen per jaar)

Eerder verschenen nieuwsbrieven
– oktober 2024  (
Dutch)
– october 2024  (English)