VEDANTA

Wetenschap van Bewustzijn

nyaya prasthana

De Brahma Sutra’s (brahma sūtrāṇi) van de auteur Bādarāyaṇa is een verdichte, beknopte tekst voor vergevorderden, die meerdere functies heeft. Het wil de teaching aforistisch weergeven in zijn complexiteit en compleetheid. Maar het plaats ook andere gezichtpunten (darśana’s) in het non-duale panorama van de werkelijkheid plaatsen. De vedantin kent dit fenomeen, omdat naarmate zijn kennis groet, hij herkent op welk niveau allerlei hedendaagse spirituele teachings zitten. Dit is universeel en tijdloos, en niet anders dan in de Indiase Oudheid.

Hoewel de brahma sutra’s in wezen zelf uttara mīmāṃsā (opperste logica) zijn, maken ze gebruik van technieken uit de purva mīmāṃsā (eerdere, premature) logica. Dit zijn met name:

1. Viṣaya Het onderwerp (bijv. een Vedische uitspraak)
2. Saṃśaya De twijfel of vraag (wat betekent het?)
3. Pūrvapakṣa Een mogelijke tegenstelling of alternatief standpunt
4. Siddhānta Het uiteindelijke, beargumenteerde standpunt
5. Saṅgati De verbinding met voorafgaande of volgende sūtra’s

De grap is dat de brahma sutra’s eigenlijk een non-duale tekst is, die de andere teksten met zich laat verzoenen, door ze een plaats te geven in de waarachtige non-duale visie van advaita vedānta.

Toch hebben naast Śaṅkara die uiteraard benadrukte dat alleen jñāna (kennis) het directe middel tot mokṣa is, ook Rāmānuja (Viśiṣṭādvaita, gekwalificeerde non-dualiteit) en Madhva (Dvaita, dualiteit) commentaren (bhāṣya) geschreven op de brahma sutra’s. Dit is iets merkwaardigs, omdat de brahhma sutra’s zelf uitleggen wat er mis is aan hun teaching.

De andere twee bronnen van vedānta zijn śruti- en smṛti prasthāna. Śruti betekent dat wat gehoord is, in de zin van ‘weergalmt in de geest van rijpe zieners’. Dit zijn de veda’s met daarbinnen de upaniṣads. Śruti is de werkelijke bron, en komt niet van mensen (apauruṣeya).

Smṛti is de complete teaching, zoals herinnert door een mens, Vyāsa in dit geval, in een vorm die een mens gegoten zit. Dat heeft de Bhagavad Gītā opgeleverd. Een tekst die een mens leert hoe te leven om vrij te komen van de mens en zijn leven. Vrijheid van de jīva, en daarna schijnbaar een vrij leven voor de jīva.

Een ander woord voor rede (nyāya) is tarka.

De uitleg van deze Sanskriet term is geschreven door Simon de Jong.
Op de index pagina vind je de volledige Sanskriet begrippenlijst. 

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum.

Meld je aan voor de nieuwsbrief
(verschijnt hooguit enkele malen per jaar)

Eerder verschenen nieuwsbrieven
– oktober 2024  (
Dutch)
– october 2024  (English)